Prawidłowy sposób żywienia to gwarancja dobrego samopoczucia. Tylko człowiek, który dostarcza energii o odpowiedniej jakości, pokrywa zapotrzebowanie na wszystkie składniki pokarmowe funkcjonuje prawidłowo. Aby móc dopasować swój sposób odżywiania do stylu życia jaki prowadzimy, niezbędne jest prawidłowe zbilansowanie diety zarówno pod względem energetycznym, jak i odżywczym. Nasz codzienny jadłospis powinien być urozmaicony i dopasowany do potrzeb organizmu.
Na opakowaniach produktów żywnościowych można znaleźć wiele użytecznych informacji żywieniowych, które mogą być wykorzystane przy układaniu zbilansowanej diety. Wskazane Dzienne Spożycie (GDA) stanowi uzupełnienie tych informacji. Oznaczenia GDA informują o tym, jakie ilości poszczególnych składników odżywczych są zawarte w produkcie, który spożywamy. Wyliczono je w oparciu o naukowe zalecenia dla przeciętnej zdrowej dorosłej osoby o prawidłowej wadze i normalnym poziomie aktywności fizycznej. Przyjęto, że wartości GDA dotyczą energii oraz czterech składników odżywczych, które mogą wpływać w najbardziej istotny sposób na zwiększone ryzyko chorób dietozależnych, czyli tłuszczów, tłuszczów nasyconych, cukrów prostych i sodu (lub soli). Producenci mogą uznaniowo umieszczać także informacje o wartościach GDA dla węglowodanów, białka i błonnika pokarmowego. Dzięki oznaczeniom GDA w szybki i łatwy sposób można zapoznać się z zawartością tych składników, tak ważnych dla zdrowia każdego z nas. Mamy również możliwość bezpośredniego kontrolowania ilości spożywanych w produktach cukrów, tłuszczu, nasyconych kwasów tłuszczowych, soli oraz wartości energetycznej (kcal). Ułatwia to fakt, że wartości GDA na opakowaniach podawane są w przeliczeniu na porcję produktu.
Tabela 1: Wskazane Dzienne Spożycie (GDA)
| Składnik odżywczy | Wskazane dzienne spożycie (GDA) |
|---|---|
| Wartość energetyczna | 2000 kcal |
| Białko | 50 g |
| Węglowodany | 270 g |
| Tłuszcz | nie więcej niż 70 g |
| Kwasy tłuszczowe nasycone | nie więcej niż 20 g |
| Błonnik | 25 g |
| Sód (sól) | nie więcej niz 2.4 g (6 g) |
| Cukry | nie więcej niż 90 g |
W tabeli podano przykłady wartości GDA dla osób dorosłych w oparciu o dobowe spożycie równe 2000 kcal, zaczerpnięte z zaleceń EURODIET (por. poz. 5 piśmiennictwa, dla całkowitej zawartości węglowodanów por. poz. 6,7).
Zawartość witamin i składników mineralnych na etykietach jest, zgodnie z europejskim prawem żywieniowym, podawana jako odsetek zalecanego dziennego spożycia (ang,. recommended dietary allowance – RDA), a nie GDA. Witaminy i składniki mineralne powinny być spożywane w określonych ilościach, aby utrzymać prawidłowe funkcjonowanie podstawowych przemian metabolicznych organizmu i zapewnić prawidłowy stan zdrowia. Z tego względu na etykietach umieszcza się informację o ich zalecanym spożyciu (RDA). W ten sposób zapobiega się wystąpieniu niedoborów poszczególnych składników.
Tabela 2: Zalecane dzienne spożycie RDA
| Składnik | Zalecane dzienne spożycie RDA |
|---|---|
| Witamina A | 800 µg |
| Witamina D | 5 µg |
| Witamina E | 10 mg |
| Witamina C | 60 mg |
| Tiamina | 1.4 mg |
| Ryboflawina | 1.6 mg |
| Niacyna | 18 mg |
| Witamina B6 |
2 mg |
| Kwas foliowy |
200 µg |
| Witamina B12 |
1 µg |
| Biotyna | 0.15 mg |
| Kwas pantotenowy |
6 mg |
| Wapń | 800 mg |
| Fosfor | 800 mg |
| Żelazo | 14 mg |
| Magnez | 300 mg |
| Cynk | 15 mg |
| Jod | 150 µg |
Dyrektywa KE 90/496/EEC z 24 września 1990 r. dotycząca znakowania produktów spożywczych
Koncepcje GDA i RDA mają pomagać konsumentom w dokonywaniu wyborów żywieniowych, zarówno w sklepie jak i w kuchni, zgodnych z ich indywidualnym zapotrzebowaniem. Osoby, które powinny ograniczyć ilość błonnika pokarmowego w diecie, bez problemu odnajdą produkty zawierające mniejsze ilości tego składnika.
Zobacz również: Dobór diety w zależności od jej celu, Jak schudnąć?


